Metal Gear Solid V กับประเด็นการออกแบบตัวละคร Quiet และการลดทอนคุณค่าผู้หญิงในเกม
การเปิดตัว Quiet สไนเปอร์สาวผู้เงียบขรึมจากเกม Metal Gear Solid V: The Phantom Pain โดย Hideo Kojima ได้จุดชนวนให้เกิดการวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวาง ไม่ใช่เพราะความสามารถของเธอ แต่เป็นเพราะชุดที่เธอสวมใส่ ซึ่งประกอบด้วยบิกินี่ผูกหน้า จีสตริง ถุงน่องขาดๆ และเข็มขัดกระสุน ซึ่งดูขัดกับบริบทของเกมที่เน้นความสมจริงทางทหารอย่างสิ้นเชิง
ในขณะที่ตัวละครชายอย่าง Punished Snake หรือ Revolver Ocelot สวมชุดเครื่องแบบทหารและเสื้อคลุมหนังที่ดูน่าเกรงขามและเหมาะสมกับหน้าที่ แต่ Quiet กลับถูกออกแบบมาในลักษณะที่คล้ายกับนักเต้นระบำเปลื้องผ้าในธีมทหาร ซึ่งสร้างคำถามสำคัญเกี่ยวกับมาตรฐานการออกแบบตัวละครในอุตสาหกรรมเกม
ความแตกต่างระหว่างความ "เท่" และความ "เซ็กซี่"
ปัญหาที่เกิดขึ้นกับ Quiet ไม่ใช่เรื่องบังเอิญ แต่เป็นรูปแบบซ้ำๆ ที่พบได้ในซีรีส์ Metal Gear Solid และเกมส่วนใหญ่ในตลาด ซึ่งมักจะมีการ Sexualization หรือการทำให้ตัวละครกลายเป็นวัตถุทางเพศ โดยมีการแบ่งแยกมาตรฐานการออกแบบอย่างชัดเจนระหว่างเพศชายและเพศหญิง
- ตัวละครชาย: ถูกออกแบบมาให้ "เท่" (Cool) เพื่อให้ผู้เล่นรู้สึกอยากเป็นคนนั้น หรือชื่นชมในความแข็งแกร่งและชุดเกราะที่ดูทรงพลัง
- ตัวละครหญิง: ถูกออกแบบมาให้ "เซ็กซี่" (Sexy) เพื่อตอบสนองสายตาของผู้ชาย โดยเน้นการโชว์สัดส่วน เช่น หน้าอก สะโพก และขา แม้ว่าชุดเหล่านั้นจะไม่มีประโยชน์ในเชิงยุทธวิธีหรือขาดความสมจริงก็ตาม
การออกแบบเช่นนี้ทำให้ผู้ชายกลายเป็น "ประธาน" ของเรื่องราว (ผู้กระทำ) ในขณะที่ผู้หญิงถูกลดทอนให้เป็นเพียง "วัตถุ" (ผู้ถูกมอง) ซึ่งเป็นการลดทอนความเป็นมนุษย์มากกว่าการออกแบบให้ดูเท่
เมื่อความสามารถถูกบดบังด้วยรูปลักษณ์
แม้ว่าตัวละครหญิงในหลายๆ เกมจะมีความสามารถสูง เช่น Quiet, Bayonetta, Cortana หรือตัวละครจาก Dragon's Crown และ Street Fighter แต่ความเก่งกาจเหล่านั้นมักถูกมองเป็นเรื่องรอง สิ่งแรกที่ผู้เล่นและผู้พัฒนาจดจำคือรูปลักษณ์ทางเพศ
| ตัวละคร | จุดเด่นด้านความสามารถ/บทบาท | สิ่งที่ถูกเน้นย้ำในการออกแบบ |
|---|---|---|
| Quiet | สไนเปอร์ผู้มีความสามารถสูงและฉลาด | ชุดบิกินี่ที่คล้ายชุดโชว์ |
| Bayonetta | แม่มดผู้ทรงพลังและมีความมั่นใจ | ชุดที่ทำจากเส้นผมซึ่งหายไปเมื่อโจมตี |
| Cortana | AI ผู้ซับซ้อนและมีความสำคัญต่อเนื้อเรื่อง | ร่างกายเปลือยเปล่าในรูปแบบโฮโลแกรม |
| Chun-Li / Cammy | นักสู้ผู้เชี่ยวชาญการต่อสู้ | ต้นขาและสะโพกที่เด่นชัด |
เหตุผลเบื้องหลังเรื่องนี้เรียบง่ายคือ "เรื่องเพศขายได้" ผู้พัฒนาเกมทราบดีว่าผู้เล่นกลุ่มเป้าหมายยินดีที่จะจ่ายเงินเพื่อเห็นสรีระของผู้หญิงที่ถูกเปิดเผย ซึ่งเป็นการตอกย้ำพฤติกรรมการมองผู้หญิงเป็นเพียงตุ๊กตาให้จ้องมอง มากกว่าจะเป็นตัวละครที่มีมิติ
ข้อเท็จจริงสำคัญ
- การลดทอนคุณค่า: การออกแบบที่เน้นเรื่องเพศเป็นหลักทำให้ผู้หญิงถูกมองเป็นวัตถุ และฝึกให้ผู้ชายมองผู้หญิงในลักษณะเดียวกัน
- ความไม่เท่าเทียม: ตัวละครชายที่กึ่งเปลือย (เช่น Raiden หรือ Dante) มักถูกออกแบบมาเพื่อความตลกหรือความเท่ ไม่ได้ถูกสร้างมาเพื่อให้เป็นวัตถุทางเพศเป็นหลัก
- ผลกระทบทางจิตวิทยา: การที่รูปลักษณ์ทางเพศถูกนำเสนอเป็นสิ่งแรก ทำให้คุณค่าด้านสติปัญญาหรือความสามารถของตัวละครถูกลดความสำคัญลง
คำถามที่พบบ่อย
การออกแบบตัวละคร Quiet ส่งผลเสียอย่างไร?
ส่งผลให้ตัวละครถูกมองเป็นวัตถุทางเพศก่อนที่จะมองเห็นความสามารถหรือบทบาทในเนื้อเรื่อง ซึ่งเป็นการลดทอนความเป็นมนุษย์และสร้างมาตรฐานที่ผิดเพี้ยนในการมองผู้หญิง
ทำไมการที่ตัวละครชายไม่ใส่เสื้อถึงไม่ถูกมองว่าเป็นการ Sexualization เหมือนตัวละครหญิง?
เพราะตัวละครชายอย่าง Dante หรือ Raiden ถูกออกแบบมาให้ดู "เท่" หรือ "แข็งแกร่ง" และในบางกรณีถูกนำเสนอเพื่อความตลกขบขัน ไม่ได้ถูกออกแบบมาเพื่อให้ผู้เล่นเกิดอารมณ์ทางเพศเป็นวัตถุประสงค์หลัก
ความเก่งของตัวละครหญิงช่วยลบภาพลักษณ์การเป็นวัตถุทางเพศได้หรือไม่?
แม้ตัวละครจะเก่งเพียงใด แต่หากการออกแบบเริ่มต้นด้วยการเน้นสรีระทางเพศ สิ่งนั้นจะกลายเป็นรากฐานแรกที่ผู้คนใช้ตัดสินตัวละคร ทำให้ความสามารถกลายเป็นเพียงส่วนเสริม ไม่ใช่จุดเด่นหลัก
ปัญหานี้ส่งผลกระทบต่อใครบ้าง?
ส่งผลกระทบต่อทุกคน เพราะมันเป็นการตอกย้ำค่านิยมที่ลดทอนคุณค่าของผู้หญิง และหล่อหลอมให้ผู้ชายมีพฤติกรรมการมองผู้หญิงในเชิงวัตถุอย่างเป็นระบบ



