Bill Gates กับการส่งไม้ต่อที่ Microsoft และก้าวใหม่สู่การกุศลระดับโลก

การก้าวลงจากตำแหน่งผู้บริหารของ Bill Gates ที่ Microsoft ไม่ใช่เพียงแค่การเปลี่ยนแปลงภายในองค์กร แต่เป็นจุดเปลี่ยนสำคัญของประวัติศาสตร์เทคโนโลยีโลก บทสัมภาษณ์ส่งท้ายนี้เผยให้เห็นมุมมองของชายผู้สร้างอาณาจักรซอฟต์แวร์ที่มีต่อคู่แข่งตลอดกาลอย่าง Steve Jobs ความท้าทายของผลิตภัณฑ์ในยุคนั้น และความมุ่งมั่นที่จะใช้ทรัพยากรที่มีเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตของมนุษย์ผ่านมูลนิธิการกุศล

มิตรภาพท่ามกลางการแข่งขัน: Bill Gates และ Steve Jobs

หลายคนอาจมองว่าความสัมพันธ์ระหว่าง Bill Gates และ Steve Jobs เป็นเพียงการชิงดีชิงเด่น แต่ในความเป็นจริง ทั้งคู่มีความผูกพันที่ลึกซึ้งในฐานะผู้บุกเบิกอุตสาหกรรมคอมพิวเตอร์ส่วนบุคคล (Personal Computer) โดย Gates เล่าว่า Jobs เป็นลูกค้ารายที่ 16 ที่ซื้อ BASIC interpreter (โปรแกรมแปลภาษาคอมพิวเตอร์พื้นฐาน) ของเขา

ความร่วมมือที่โดดเด่นที่สุดเกิดขึ้นในช่วงการพัฒนาเครื่อง Macintosh ซึ่ง Microsoft เป็นผู้พัฒนาซอฟต์แวร์จากภายนอก (3rd party software) รายเดียวที่พร้อมวางจำหน่ายในวันเปิดตัว โดยเฉพาะ Excel ที่กลายเป็นผลิตภัณฑ์พลิกเกมในขณะนั้น Gates ยอมรับว่า Jobs มีทักษะพิเศษที่เขาไม่มี และการแข่งขันระหว่างทั้งคู่ส่งผลดีต่อการพัฒนาอุตสาหกรรมโดยรวม

สถานะของ Microsoft และความท้าทายของ Windows Vista

แม้จะใกล้ถึงกำหนดการก้าวลงจากตำแหน่ง แต่ Gates ยืนยันว่าเขายังคงทำงานอย่างหนักในโปรเจกต์สำคัญ เช่น การพัฒนา Search Engine, Microsoft Office และ Windows รุ่นถัดไป โดยเขามองว่ายังมีนวัตกรรมอีกหลายอย่างที่ยังไม่เข้าสู่ตลาดกระแสหลัก (Mainstream) เช่น แท็บเล็ต, การอ่านหนังสือผ่านหน้าจอ และบริการทีวีผ่านอินเทอร์เน็ต

เมื่อถูกถามถึงกระแสเชิงลบของ Windows Vista ที่ผู้ใช้บางส่วนเลือกถอยกลับไปใช้ Windows XP Gates ยอมรับว่าปัญหาหลักอยู่ที่ช่วงการเปลี่ยนผ่าน (Transition) โดยเฉพาะเรื่อง Device Drivers (ซอฟต์แวร์ที่ช่วยให้ระบบปฏิบัติการสื่อสารกับฮาร์ดแวร์ได้) ที่ยังไม่พร้อมในบางจุด อย่างไรก็ตาม เขายังคงเชื่อมั่นในฟีเจอร์ของ Vista และย้ำว่าเขาไม่เคยพอใจกับผลิตภัณฑ์ใดๆ ของ Microsoft อย่างเต็มร้อย เพราะเชื่อว่าซอฟต์แวร์สามารถพัฒนาให้ดีขึ้นได้เสมอ

สรุปวิสัยทัศน์และเป้าหมายของ Bill Gates ในช่วงเปลี่ยนผ่าน
หัวข้อ รายละเอียดสำคัญ
ความสัมพันธ์กับ Steve Jobs คู่แข่งที่เคารพซึ่งกันและกันและร่วมบุกเบิกวงการ PC
มุมมองต่อ Windows Vista ยอมรับปัญหาเรื่อง Driver ในช่วงแรก แต่เชื่อมั่นในฟีเจอร์หลัก
เทคโนโลยีที่สนใจ Natural User Interface (การสั่งงานที่เป็นธรรมชาติ) และ Cloud Computing
เป้าหมายมูลนิธิ ลดช่องว่างด้านสุขภาพระหว่างคนจนที่สุดและคนรวยที่สุดในโลก

ภารกิจใหม่: การขับเคลื่อน Bill & Melinda Gates Foundation

การเปลี่ยนบทบาทมาดูแลมูลนิธิแบบเต็มตัวไม่ใช่การบริหารแบบบริษัทซอฟต์แวร์ แต่เป็นการทำงานร่วมกับนักวิจัย นักวิทยาศาสตร์ และรัฐบาลทั่วโลก เพื่อแก้ไขปัญหาที่กลไกตลาดปกติไม่สามารถทำได้ (Market Failure) โดยเฉพาะการต่อสู้กับโรคระบาดในประเทศยากจน เช่น มาลาเรีย, เอดส์, วัณโรค และโรคเลชมาเนีย (Visceral Leishmaniasis)

ด้วยการสนับสนุนเงินทุนมหาศาลจาก Warren Buffett มูลนิธิมีแผนเพิ่มงบประมาณการให้ทุนจาก 1.5 พันล้านดอลลาร์ในปี 2006 เป็น 3 พันล้านดอลลาร์ในปี 2009 เพื่อเร่งการพัฒนาวัคซีนและระบบการกระจายยา โดย Gates ตั้งเป้าที่จะใช้เครือข่ายผู้นำทางธุรกิจและนักการกุศลเพื่อสร้างความเปลี่ยนแปลงในระดับโลก

ข้อเท็จจริงสำคัญ

  • ความสัมพันธ์ทางธุรกิจ: Steve Jobs เคยเป็นลูกค้ารายที่ 16 ของ Bill Gates ในการซื้อ BASIC interpreter
  • จุดแข็งของ Microsoft: เน้นการสร้างแพลตฟอร์มที่เปิดกว้างให้ซอฟต์แวร์จากผู้พัฒนาภายนอก (Third-party) เข้ามาสร้างความหลากหลาย
  • เป้าหมายด้านสาธารณสุข: มุ่งเน้นการกำจัด 20 โรคอันตรายที่ส่งผลกระทบต่อประชากรที่ยากจนที่สุด 2 พันล้านคน
  • บทบาทในอนาคต: แม้จะออกจากตำแหน่งบริหาร แต่ยังคงสนใจงานวิจัยด้าน Natural User Interface และระบบ Search ของ Microsoft

คำถามที่พบบ่อย

Bill Gates มองความสัมพันธ์กับ Steve Jobs อย่างไร?

เขามองว่าเป็นความสัมพันธ์แบบ "Bittersweet" คือมีความทั้งการแข่งขันและความผูกพัน โดยยอมรับว่าทั้งคู่โชคดีที่ได้อยู่ในจุดศูนย์กลางของการเปลี่ยนแปลงอุตสาหกรรม และชื่นชมในทักษะอันเป็นเอกลักษณ์ของ Jobs

ทำไม Windows Vista ถึงถูกวิจารณ์อย่างหนักในขณะนั้น?

ปัญหาหลักไม่ได้อยู่ที่ตัวฟีเจอร์ แต่เป็นเรื่องความยากในการอัปเกรดจาก Windows XP และความไม่พร้อมของ Device Drivers ซึ่งทำให้ผู้ใช้บางส่วนรู้สึกไม่สะดวกในการใช้งานช่วงแรก

แนวทางการบริหารมูลนิธิของ Bill Gates แตกต่างจากบริษัทซอฟต์แวร์อย่างไร?

การบริหารมูลนิธิเน้นการประสานงานระหว่างหลายภาคส่วน เช่น นักวิชาการ รัฐบาล และองค์กรไม่แสวงหาผลกำไร เพื่อแก้ปัญหาที่ไม่มีแรงจูงใจทางกำไร (Market Incentive) ซึ่งแตกต่างจากการทำธุรกิจที่เน้นผลกำไรและการแข่งขัน

หลังจากออกจาก Microsoft แล้ว Bill Gates ยังสนใจเทคโนโลยีด้านใดอยู่?

เขายังคงให้ความสนใจในเรื่อง Natural User Interface (การโต้ตอบกับคอมพิวเตอร์ที่เป็นธรรมชาติมากขึ้น) และการนำเทคโนโลยีซอฟต์แวร์มาประยุกต์ใช้ในระบบสาธารณสุขและการศึกษา